निफाड तालुक्यात मोठा ‘झोल’! शाळा सुरू होऊन अडीच महिने उलटले, तरी १,५२७ विद्यार्थी पुस्तकांअभावी अंधारात; शिक्षण विभागाचा भोंगळ कारभार उघड

“पुस्तकांशिवाय शाळा अन् भविष्याची होरपळ: निफाडमधील विद्यार्थ्यांची कुचंबणा कधी थांबणार?”

महेश साळुंके (संपादकीय)

निफाड: महाराष्ट्रातील शिक्षण क्षेत्राला हादरवणारी आणि प्रशासनाच्या अकार्यक्षमतेचा बुरखा टरकावणारी एक अत्यंत गंभीर बाब निफाड तालुक्यातून समोर आली आहे. राज्य शासन दरवर्षी मोठ्या थाटामाटात “पहिली ते आठवीच्या सर्व विद्यार्थ्यांना मोफत पाठ्यपुस्तके देणार” अशा वल्गना करते. मात्र, प्रत्यक्षात शाळा सुरू होऊन तब्बल अडीच महिने (७५ दिवसांपेक्षा जास्त) उलटले तरी निफाड तालुक्यातील तब्बल १,५२७ निष्पाप विद्यार्थ्यांच्या हातात अजून पुस्तकांचा एक पानही पडलेला नाही!

शैक्षणिक वर्ष निम्मे संपत आले तरी विद्यार्थ्यांना पुस्तके न मिळणे, हा केवळ प्रशासकीय निष्काळजीपणा नसून विद्यार्थ्यांच्या भविष्याशी मांडलेला क्रूर खेळ आहे.

बदललेला अभ्यासक्रम आणि ‘शून्य’ तयारी!

यंदा इयत्ता दुसरी, चौथी आणि सहावीचा अभ्यासक्रम बदलला आहे. जुनी पुस्तके रद्दीत जमा झाली आहेत आणि नवीन पुस्तके प्रशासकीय लालफितशाहीत अडकली आहेत. त्यामुळे “शिकवायचे काय आणि वाचायचे काय?” अशा दुहेरी पेचात शिक्षक आणि विद्यार्थी अडकले आहेत.

कुठे किती संचांची मारामार? (तुटवड्याचा घोर आकडा):

इयत्ता २ री: ७ संच
इयत्ता ४ थी: २७ संच
इयत्ता ५ वी: ७६८ संच (सर्वाधिक फटका)
इयत्ता ६ वी: ६१४ संच
इयत्ता ७ वी: १११ संच
एकूण तुटवडा: १,५२७ पुस्तक संच

‘टाळे ठोको’ इशारा; अधिकाऱ्यांचे अज्ञान उघडे!

या सर्व भोंगळ कारभारावर पंचायत समिती सदस्य प्रकाश पाटील यांनी लासलगाव शिवसेना शहरप्रमुख प्रमोद पाटील, राजेंद्र कराड आणि संदीप उगले यांच्यासह गटविकास अधिकारी नम्रता जगताप व सहाय्यक गटविकास अधिकारी सुनील पाटील यांना थेट गाठून जाब विचारला.

कौतुकाची गोष्ट म्हणजे, तालुक्यात १५०० हून अधिक मुले पुस्तकांशिवाय बसली आहेत याची साधी माहितीही वरिष्ठ अधिकाऱ्यांकडे नव्हती! प्रशासनाच्या या बेफिकीरीवर संताप व्यक्त करत, “येत्या काही दिवसांत जर पुस्तके उपलब्ध झाली नाहीत, तर शिक्षण विभागाच्या दालनाला टाळे ठोकू!” असा इशारा प्रकाश पाटील यांनी दिला आहे.

“पुस्तकांशिवाय शाळा अन् भविष्याची होरपळ: निफाडमधील विद्यार्थ्यांची कुचंबणा कधी थांबणार?”

महेश साळुंके (संपादकीय)

शैक्षणिक वर्षाची सुरुवात म्हणजे मुलांसाठी नवा उत्साह, नवीन दप्तर आणि नव्या पुस्तकांचा सुवास! पण निफाड तालुक्यातील दीड हजारांहून अधिक मुलांच्या नशिबी यंदा या उत्साहाऐवजी प्रशासकीय अनास्थेचा अंधार आला आहे. जून महिन्यात सुरू झालेल्या शाळा आता ऑगस्टअखेरीस आल्या, तरीही बालकांच्या हातांत पुस्तके नाहीत. ही केवळ पुस्तकांची तूट नाही, तर ती एका संपूर्ण पिढीच्या शैक्षणिक हक्कांवर आणलेली गदा आहे.

वर्गख खोलीतील वास्तव: पुस्तकाशिवाय ‘अध्यापन’ कसे शक्य?

इयत्ता दुसरी, चौथी आणि सहावीचा अभ्यासक्रम यंदा बदलला आहे. जुनी पुस्तके निरुपयोगी ठरली आहेत. शिक्षक वर्गात उभे राहून काय शिकवणार? आणि मुलांनी घरी जाऊन काय उजळणी करायची? केवळ फलकावर लिहिलेले उतरवून घेणे म्हणजे शिक्षण नव्हे. ज्या वयात मुलांच्या हातात ज्ञानाची पुस्तके असायला हवीत, त्या वयात ती रिकाम्या हातांनी आणि हताश नजरेने शिक्षकांकडे पाहत बसली आहेत.

‘मोफत’ शिक्षण की हक्काची पायमल्ली?

महाराष्ट्र शासन ‘मोफत आणि सक्तीच्या शिक्षणाचा अधिकार’ (RTE) कायद्याच्या गप्पा मारते. पण अडीच महिन्यांनंतरही जर १,५२७ विद्यार्थ्यांना संच मिळत नसतील, तर या ‘मोफत’ योजनेचा फायदा काय? गोरगरीब आणि शेतकरी-कष्टकऱ्यांची मुलेच प्रामुख्याने जिल्हा परिषद व शासकीय शाळांमध्ये शिकतात. बाजारातून महागडी पुस्तके विकत घेण्याची त्यांची क्षमता नसते. प्रशासनाच्या दिरंगाईमुळे या गरीब विद्यार्थ्यांची जी मानसिक आणि शैक्षणिक कुचंबणा होत आहे, त्याला जबाबदार कोण?

अधिकाऱ्यांचे ‘गांधारीधोरण’

कौतुकास्पद बाब ही की, निफाड तालुक्यातील एवढ्या मोठ्या तुटवड्याची साधी नोंद किंवा माहिती शिक्षण विभागाच्या जबाबदार अधिकाऱ्यांकडे नाही! लोकप्रतिनिधींनी जाऊन जाब विचारल्यावर प्रशासनाला जाग येते, यापेक्षा मोठे दुर्दैव ते काय? नियोजन कधी केले गेले? मागणी नोंदवून जर तीन महिने झाले, तर पाठपुरावा कुठे अडकला होता? या प्रश्नांची उत्तरे शिक्षण विभागाने दिली पाहिजेत.

आता तरी तातडीने पावले उचलणार का?

पंचांग, परीक्षा आणि अभ्यासक्रम थांबत नाहीत; दिवस पटापट पुढे सरकत आहेत. उद्या सहामाही परीक्षा डोक्यावर येतील, तेव्हा या पुस्तकांशिवाय बसलेल्या मुलांनी काय लिहायचे?

प्रकाश पाटील यांनी शिक्षण विभागाला टाळे ठोकण्याचा दिलेला इशारा हा केवळ राजकीय स्टंट नसून तो हजारो पालक आणि विद्यार्थ्यांच्या संतापाचा उद्रेक आहे. प्रशासनाने आता कागदी घोडे नाचवणे बंद करून २४ तासांच्या आत निफाड तालुक्यातील प्रत्येक विद्यार्थ्याच्या हातात पुस्तकांचा संच सुपूर्द करावा. अन्यथा, उद्या जर या मुलांचे शैक्षणिक नुकसान झाले, तर त्याची पूर्ण जबाबदारी निष्काळजी अधिकाऱ्यांवर निश्चित करून त्यांच्यावर कठोर कारवाई झालीच पाहिजे.